- Travel: వాతావరణ మార్పుల వల్ల ఈ జలపాతానికి ముప్పు వాటిల్లుతోంది..
- ప్రపంచ వాతావరణాన్ని నియంత్రించడంలో దీనిది కీలక పాత్ర..
Largest Waterfall: భూమిపై అత్యంత భారీ జలపాతం అనగానే మనందరికీ వెనిజులాలోని ఏంజెల్ ఫాల్స్ లేదా అమెరికాలోని నయాగరా జలపాతాలు గుర్తుకు వస్తాయి. కానీ, మన కంటికి కనిపించకుండా ఆర్కిటిక్ మహాసముద్రం అడుగున నయాగరా కంటే వందల రెట్లు పెద్దదైన ఒక మహా జలపాతం దాగి ఉంది. దీని పేరు డెన్మార్క్ స్ట్రెయిట్ కాటరాక్ట్. గ్రీన్లాండ్ మరియు ఐస్లాండ్ మధ్య సముద్ర గర్భంలో నిశ్శబ్దంగా ప్రవహించే ఈ జలపాతం, ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద నీటి ప్రవాహంగా శాస్త్రవేత్తలు గుర్తిస్తున్నారు. సాధారణ జలపాతాల్లా ఇది గాలిలోంచి కిందకు పడకుండా, సముద్రపు నీటి సాంద్రతలో ఉండే తేడాల కారణంగా ఏర్పడుతుంది. ఆర్కిటిక్ మహాసముద్రం నుండి వచ్చే అత్యంత చల్లని, అధిక సాంద్రత గల నీరు, వెచ్చగా ఉండే అట్లాంటిక్ నీటి కిందకు వేగంగా జారుకుంటూ సముద్ర గర్భంలోని కొండ లాంటి నిర్మాణంపై నుంచి వేల అడుగుల లోతుకు పడిపోతుంది.
ఈ అదృశ్య జలపాతం యొక్క వేగం మరియు సామర్థ్యం ఊహకందని రీతిలో ఉంటుంది. ఇది సెకనుకు సుమారు 32 లక్షల క్యూబిక్ మీటర్ల నీటిని కిందికి నెడుతుంది, ఇది ప్రపంచంలోనే అతిపెద్దదైన అమెజాన్ నది ప్రవాహం కంటే చాలా రెట్లు ఎక్కువ. ఈ జలపాతం కేవలం ఒక ప్రకృతి వింత మాత్రమే కాదు, ప్రపంచ వాతావరణాన్ని నియంత్రించే 'అట్లాంటిక్ మెరిడియనల్ ఓవర్టర్నింగ్ సర్క్యులేషన్' (AMOC) వ్యవస్థలో అత్యంత కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. సముద్రాలలో ఉష్ణోగ్రతను సమతుల్యం చేస్తూ, ఆక్సిజన్ మరియు పోషకాలను ధ్రువ ప్రాంతాల నుండి ఇతర ప్రాంతాలకు సరఫరా చేయడంలో ఇది గుండెకాయలా పనిచేస్తుంది. ముఖ్యంగా యూరప్ ఖండంలోని వాతావరణం నిలకడగా ఉండటానికి ఈ సముద్ర గర్భ ప్రవాహమే ప్రధాన కారణం.
అయితే, పెరుగుతున్న భూతాపం మరియు వాతావరణ మార్పుల కారణంగా ఈ అద్భుతమైన నీటి ప్రవాహం ఇప్పుడు ప్రమాదంలో పడిందని శాస్త్రవేత్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఆర్కిటిక్ ప్రాంతం వేడెక్కుతుండటంతో నీటి సాంద్రతలో మార్పులు వచ్చి ఈ జలపాత ప్రవాహ బలం తగ్గుతోందని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ బార్సిలోనా నిపుణుడు డేవిడ్ అంబ్లాస్ హెచ్చరిస్తున్నారు. దీని ప్రభావంతో భవిష్యత్తులో యూరప్లో ఉష్ణోగ్రతలు అనూహ్యంగా పడిపోవడం, హరికేన్ల దిశ మారడం వంటి తీవ్రమైన భౌగోళిక మార్పులు సంభవించే అవకాశం ఉంది. ధ్రువ ప్రాంతాలు సముద్ర ప్రసరణ వ్యవస్థకు ప్రాణాధారమని, ఈ అదృశ్య జలపాతం బలహీనపడితే భూగ్రహం యొక్క పర్యావరణ సమతుల్యత దెబ్బతింటుందని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.