అమెరికా ప్రస్తుత అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ మరోసారి అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో చర్చనీయాంశమైన నిర్ణయం తీసుకున్నారు. సౌదీ అరేబియాకు అత్యాధునిక F-35 యుద్ధ విమానాలు విక్రయించేందుకు అమెరికా సిద్ధమైందని ఆయన ప్రకటించారు. సౌదీ క్రౌన్ ప్రిన్స్ మహ్మద్ బిన్ సల్మాన్ వాషింగ్టన్ సందర్శనకు రానున్న నేపథ్యంలో ఈ ప్రకటన రావడం అంతర్జాతీయ వర్గాల్లో పెద్ద ఆసక్తి కలిగిస్తోంది. ఏడు సంవత్సరాల తర్వాత ఆయన అమెరికాకు రావడం వల్ల ఈ పర్యటన ఇరు దేశాలకు కీలకంగా మారింది.
ట్రంప్ మాట్లాడుతూ సౌదీని “అమెరికాకు మంచి మిత్రదేశం”గా అభివర్ణించారు. ఈ రెండు దేశాల మధ్య రక్షణ, ఆయుధ ఒప్పందాలు, భద్రతా వ్యవహారాలు, మధ్యప్రాచ్య స్థిరత్వం వంటి అంశాలు ఇటీవల వేగంగా ముందుకు సాగుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో F-35 ఒప్పందం కుదిరితే అది సౌదీకి పెద్ద వ్యూహాత్మక లాభం అవుతుంది. ప్రపంచంలో అత్యంత ఆధునికమైన ఈ విమానాలు సౌదీ వైమానిక శక్తిని కొత్త స్థాయికి తీసుకెళ్తాయని భావిస్తున్నారు.
అయితే ఈ ఒప్పందంపై కొన్ని జాగ్రత్తలు కూడా ఉన్నాయి. అమెరికా ఎప్పటినుంచో ఇజ్రాయెల్కు “సైనిక ఆధిక్యం” ఇవ్వాలనే విధానాన్ని పాటిస్తోంది. మధ్యప్రాచ్యంలో ఇజ్రాయెల్ స్థాయి దెబ్బతినకూడదనే కారణంతో శక్తివంతమైన ఆయుధాల అమ్మకంపై ప్రతిసారీ అమెరికా సవాల్గా చూస్తుంది. UAEకు ఇదే రకమైన F-35 అమ్మకం ముందుగా అనుమతించినప్పటికీ, టెక్నాలజీ వేరే దేశాలకు వెళ్లే ప్రమాదం కారణంగా ఆ డీల్ ఆగిపోయింది.
ట్రంప్ తాజాగా అబ్రహాం ఒప్పందాలను విస్తరించేందుకు ప్రయత్నిస్తున్న విషయం తెలిసిందే. ఇజ్రాయెల్తో మరిన్ని అరబ్ దేశాలు సంబంధాలు సాధించాలని ఆయన ప్రయత్నిస్తున్నారు. కానీ సౌదీ మాత్రం ఒక స్పష్టమైన షరతు పెట్టింది — పాలస్తీనా దేశం ఏర్పాటుపై గట్టి హామీ లేకుండా ఒప్పందం కుదరదు. ఇజ్రాయెల్ దీనిని పూర్తిగా వ్యతిరేకిస్తుండడంతో మధ్యప్రాచ్య శాంతి చర్చలు సులభంగా ముందుకు సాగవు అన్న భావన ఉంది.
అయినా కూడా అమెరికా అంతర్గత వర్గాల్లో జాగ్రత్తతో కూడిన ఆశాభావం ఉంది. ట్రంప్ రెండో టర్మ్లో ఉన్న ఈ సమయంలో సౌదీ–అమెరికా–ఇజ్రాయెల్ మధ్య సంబంధాలు ఒక కొత్త దిశలోకి వెళ్లే అవకాశం ఉందని అధికారులు చెబుతున్నారు. F-35 ఒప్పందం కూడా ఈ పెద్ద రాజకీయ గేమ్లో కీలక భాగమవుతుందని అంచనా. ముఖ్యంగా గాజాలో యుద్ధ విరమణ కొనసాగుతున్న సమయంలో అమెరికా తీసుకునే నిర్ణయాలు ప్రాంతీయ పరిస్థితులపై ప్రభావం చూపవచ్చు.
F-35 అమ్మకం గురించి అమెరికా కాంగ్రెస్కు 2020లోనే సమాచారం ఇవ్వబడింది. కానీ అప్పటి UAE డీల్ నిలిచిపోయింది. ఇప్పుడు సౌదీతో మళ్లీ ఇదే అంశం చర్చలోకి రావడం ప్రపంచ దేశాల దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. క్రౌన్ ప్రిన్స్ అమెరికా పర్యటనలో ఈ ఫైటర్ జెట్స్ ఒప్పందం ప్రధాన చర్చగా మారే అవకాశం ఉంది. మధ్యప్రాచ్య భవిష్యత్తును నిర్ణయించే కీలక దశ ఇదేనని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
