రూటు మారింది! దేశం మొత్తం అమరావతికే!

• దక్షిణ భారతంలో రెండో రాజధాని ప్రచారానికి బలం.. ఢిల్లీ టు అమరావతి శరవేగ మార్పులు!

• కేంద్ర హోం శాఖ చారిత్రాత్మక గెజిట్.. అమరావతిలో అంతర్జాతీయ ఇమ్మిగ్రేషన్ విభాగం!

• కేంద్ర సచివాలయం, క్వార్టర్లు, హైవేలు, రైల్వేలు.. రాజధానిలో శరవేగంగా కేంద్ర ప్రాజెక్టులు!

Amaravati: దేశ రాజధాని ఢిల్లీ రాజకీయ వర్గాల్లో ప్రస్తుతం మూడు అత్యంత కీలకమైన, పెను మార్పులకు కారణమయ్యే ఫైళ్లపై జోరుగా చర్చ సాగుతోంది. సాధారణంగా పార్లమెంట్ సమావేశాలు ముగిసిన వెంటనే రాష్ట్రపతి ద్వారా సభను అధికారికంగా 'ప్రోరోగ్' చేస్తారు. కానీ ప్రస్తుత సమావేశాలను ప్రోరోగ్ చేయకుండా కొనసాగింపుగా ఉంచడం తీవ్ర చర్చనీయాంశంగా మారింది. జమిలి ఎన్నికలు, మహిళా రిజర్వేషన్లు, నియోజకవర్గాల పునర్విభజన మాత్రమే కాకుండా కేంద్ర ప్రభుత్వం వద్ద పెండింగ్‌లో ఉన్న మూడు చారిత్రాత్మక ప్రతిపాదనల ఆమోదం కోసమే కేంద్రం ఏ క్షణంలోనైనా సమావేశాలు నిర్వహించేలా ఈ వ్యూహం పన్నిందనే విశ్లేషణలు ఢిల్లీ రాజకీయ వర్గాల్లో వినిపిస్తున్నాయి.

మొదటి ఫైల్: ఉత్తరప్రదేశ్‌ను నాలుగు రాష్ట్రాలుగా విభజించడం

కేంద్రం వద్ద ఉన్న మొదటి కీలక ఫైల్ దేశంలోనే అత్యధిక జనాభా కలిగిన ఉత్తరప్రదేశ్‌ను నాలుగు చిన్న రాష్ట్రాలుగా విభజించడం. గతంలో మాయావతి ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నప్పుడే యూపీని పూర్వాంచల్, పశ్చిమాంచల్, బుందేల్‌ఖండ్, అవధ్ వంటి నాలుగు రాష్ట్రాలుగా విభజించాలంటూ రాష్ట్ర అసెంబ్లీలో అధికారికంగా తీర్మానం చేసి కేంద్రానికి పంపారు. భారతీయ జనతా పార్టీ (బీజేపీ) సిద్ధాంతపరంగా పాలనా సౌలభ్యం కోసం మొదటి నుంచీ చిన్న రాష్ట్రాల ఏర్పాటుకే మొగ్గు చూపుతోంది. వాజ్‌పేయి హయాంలో ఉత్తరాఖండ్, ఛత్తీస్‌గఢ్, జార్ఖండ్ రాష్ట్రాలను ఏర్పాటు చేసినట్లే, భవిష్యత్ ఎన్నికల పరిణామాలకు అనుగుణంగా యూపీ విభజన ఫైల్‌ను కేంద్రం పరిశీలిస్తోంది.

రెండవ ఫైల్: దేశ రెండో రాజధానిగా అమరావతికి సన్నాహాలు

కేంద్రం పరిశీలనలోని రెండవ అత్యంత ప్రాధాన్యత కలిగిన అంశం దక్షిణ భారతదేశంలో దేశానికి రెండో రాజధానిని ఏర్పాటు చేయడం. డాక్టర్ బీఆర్ అంబేద్కర్ ఆలోచనల్లోనూ దక్షిణాదిలో రెండో రాజధాని ప్రస్తావన ఉంది. ఈ క్రమంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని అమరావతి వైపు కేంద్రం మొగ్గు చూపుతోందనే సంకేతాలు వెలువడుతున్నాయి. ఇటీవల కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ విదేశీయుల వీసాలు, ట్రావెల్ డాక్యుమెంట్ల పర్యవేక్షణకు సంబంధించిన కీలకమైన బ్యూరో ఆఫ్ ఇమ్మిగ్రేషన్ (BOI) ప్రాంతీయ కార్యాలయాన్ని అమరావతిలో ఏర్పాటు చేస్తూ అధికారిక గెజిట్ నోటిఫికేషన్ విడుదల చేయడం దీనికి బలమైన సాక్ష్యంగా నిలుస్తోంది.

అమరావతిలో కేంద్ర సంస్థలు – మౌలిక వసతుల జోరు

గతంలో హైదరాబాద్‌లో ఏర్పాటు చేయాలని భావించిన ఇమ్మిగ్రేషన్ కార్యాలయాన్ని ఇప్పుడు అమరావతికి తరలించడం వెనుక భవిష్యత్ రెండో రాజధాని వ్యూహం దాగి ఉందనే ప్రచారం సాగుతోంది. ఇప్పటికే అమరావతిలో కేంద్ర ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల నివాసాలు, సెంట్రల్ సెక్రటేరియట్ భవనాల నిర్మాణానికి భారీగా భూములు కేటాయించారు. దీనికితోడు అమరావతిని కలుపుతూ జాతీయ రహదారులు, ఎక్స్‌ప్రెస్‌వేలు, రైల్వే లైన్లు, వాటర్‌వేలు మరియు నూతన విమానాశ్రయాల అనుసంధానతను శరవేగంగా అభివృద్ధి చేస్తుండటం, ఈ ప్రాంతాన్ని జాతీయ స్థాయి పరిపాలనా కేంద్రంగా తీర్చిదిద్దే వ్యూహంలో భాగమేనని పరిశీలకులు భావిస్తున్నారు.

మూడవ ఫైల్: హైదరాబాద్‌ను కేంద్రపాలిత ప్రాంతంగా మార్చే యోచన

మూడవ సంచలన ప్రతిపాదన తెలంగాణ రాజధాని హైదరాబాద్‌ను కేంద్రపాలిత ప్రాంతం (యూనియన్ టెరిటరీ - UT) గా మార్చడం. ఉమ్మడి రాజధాని కాలపరిమితి ముగిసిన నేపథ్యంలో, హైదరాబాద్ భౌగోళిక, ఆర్థిక, వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యతను దృష్టిలో ఉంచుకుని ఇక్కడ కేంద్ర పాలన తేవడంతో పాటు సుప్రీంకోర్టు దక్షిణ భారత బెంచ్‌ను ఏర్పాటు చేయాలనే ప్రతిపాదనలపై అంతర్గత కసరత్తు జరుగుతోంది. అంతర్జాతీయ ఐటీ హబ్‌గా ఎదిగిన హైదరాబాద్‌ను ప్రత్యక్షంగా కేంద్ర నియంత్రణలోకి తెచ్చి అభివృద్ధి చేయడంపై వివిధ కోణాల్లో మేధోమథనం సాగుతున్నట్లు విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు.

వివాదాలు లేని శాస్త్రీయ పద్ధతిలో అమలు వ్యూహం

గతంలో కాంగ్రెస్ హయాంలో ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన అశాస్త్రీయంగా జరిగి రెండు తెలుగు రాష్ట్రాల మధ్య ఇప్పటికీ అనేక ఆస్తులు, నీటి వివాదాలు కొనసాగుతున్న చేదు అనుభవాలను కేంద్రం దృష్టిలో ఉంచుకుంది. వాజ్‌పేయి నేతృత్వంలోని ఎన్డీయే హయాంలో ఏర్పడిన చిన్న రాష్ట్రాల్లో ఎలాంటి వివాదాలు లేనట్లే, ఇప్పుడు తీసుకోబోయే నిర్ణయాలు కూడా ప్రజాభిప్రాయాన్ని గౌరవిస్తూ, ఎక్కడా రాజకీయ ఘర్షణలకు తావులేకుండా ఆచితూచి అడుగులు వేసేలా మోదీ ప్రభుత్వం వ్యూహాత్మకంగా వ్యవహరిస్తోందని సీనియర్ జర్నలిస్టులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. ఈ మూడు కీలక ఫైళ్లు ఎప్పుడు బయటకు వస్తాయనేది కాలమే నిర్ణయించాల్సి ఉంది.