ప్రయాణికులు రైలులో “అత్యవసర పరిస్థితిలో చైన్ లాగండి” అని చూసినప్పుడు, దాని ఉపయోగం అందరికీ తెలుసు. కానీ ఆ చైన్ వాస్తవానికి ఎలా పనిచేస్తుందో కొంతమంది మాత్రమే తెలుసుకుంటారు. ప్రతి కోచ్లో పైభాగంలో ఎరుపు రంగులో లాగే చైన్ ఉంటుంది. అత్యవసర పరిస్థితులలో, ఈ చైన్ లాగడం ద్వారా రైలు వెంటనే ఆగుతుంది. ప్రమాదం లేదా అనూహ్య పరిస్థితులు వచ్చినప్పుడు ప్రయాణికులు దీన్ని ఉపయోగించి లోకో పైలట్కు అలారం ఇస్తారు. ఈ విధంగా, రైలు ప్రయాణంలో చైన్ అత్యంత కీలక భద్రతా వ్యవస్థగా ఉంటుంది.
చైన్ లాగినప్పుడు, అది నేరుగా రైలు బ్రేక్ వ్యవస్థకు అనుసంధానమై ఉంటుంది. ప్రతి కోచ్లోని బ్రేక్ ఎయిర్ పైప్ వాల్వ్ తెరుస్తుంది. గాలి పెద్ద శబ్దంతో బయటకు వెళ్తుంది. ఇలాంటి పరిస్థితిలో లోకో ఇంజిన్ క్యాబిన్లోని ఎయిర్ ప్రెషర్ తగ్గిపోతుంది, తద్వారా అలారం మోగి లోకో పైలట్ అప్రమత్తమవుతారు. ఈ వ్యవస్థ 150 ఏళ్ల క్రితం బ్రిటిష్ ఇంజనీర్ జార్జ్ వెస్టింగ్ హౌస్ రూపొందించగా, ఇప్పటికీ భారత రైలులో ఉపయోగంలో ఉంది. ఇది చైన్లను లాగిన వెంటనే రైలును సురక్షితంగా ఆపే విధంగా రూపొందించబడింది.
చైన్ లాగిన తర్వాత లోకో పైలట్ మూడు సార్లు హారన్ మోగించి గార్డు, భద్రతా సిబ్బందిని అప్రమత్తం చేస్తాడు. అప్పుడు రైలు బ్రేక్ సిస్టమ్ ద్వారా రైలు ఆగిపోతుంది. ఆ తర్వాత, గార్డు మరియు భద్రతా సిబ్బంది ఆ కోచ్కు చేరి పరిస్థితిని తనిఖీ చేస్తారు. అత్యవసర పరిస్థితులు ఉంటే, ఉదాహరణకు కోచ్లో మంటలు, ప్రయాణికుల పతనం లేదా ఇతర ప్రమాదాలు, సిబ్బంది తక్షణ చర్యలు తీసుకుంటారు. ఇలా ప్రతి చైన్ అత్యవసర భద్రతా వ్యవస్థగా పనిచేస్తుంది.
అయితే, చైన్ను ఆకస్మికంగా, అవసరం లేకుండా లాగితే కఠినమైన చర్యలు తీసుకోవడం జరుగుతుంది. అప్రాధాన్యమైన కారణాల కోసం చైన్ లాగితే రూ.1,000 జరిమానా లేదా జైలు శిక్ష లేదా రెండూ కలిపి విధించబడే అవకాశం ఉంది. అందువల్ల, ప్రతి ప్రయాణికుడు చైన్ ఉపయోగంలో జాగ్రత్తగా, నిజమైన అత్యవసర పరిస్థితుల్లో మాత్రమే లాగడం అవసరం. రైలు భద్రతా వ్యవస్థ, సిబ్బంది అప్రమత్తత, మరియు ప్రయాణికుల సురక్షిత ప్రయాణం కోసం ఈ చైన్ అత్యంత కీలకం.
