ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న పంచాయతీల విభజన, విలీనాలపై ఉన్న నిషేధాన్ని ప్రభుత్వం తాత్కాలికంగా ఎత్తివేసింది. దీనివల్ల గ్రామ పంచాయతీలను విడగొట్టడం, కలపడం, కొత్తగా ఏర్పాటు చేయడం లేదా పునర్వ్యవస్థీకరించడం వంటి పనులు తిరిగి మొదలుకావడానికి అవకాశం వచ్చింది. ఈ విషయంపై ఆంధ్రప్రదేశ్ పంచాయతీ రాజ్ శాఖ ప్రధాన కార్యదర్శి శశిభూషణ్ కుమార్ అధికారిక ఆదేశాలు విడుదల చేశారు.
ఇప్పటి వరకు ఎన్నికల కారణంగా పంచాయతీల సరిహద్దులు మార్చడం, కొత్త పంచాయతీలు ఏర్పాటు చేయడం, గ్రామాలు ఒక పంచాయతీ నుంచి మరొకటికి మార్చడం వంటి పనులకు అనుమతి ఉండేది కాదు. కాని ఇప్పుడు ప్రభుత్వం ఈ నిషేధాన్ని తాత్కాలికంగా తొలగించింది. దీని వల్ల గ్రామాల విభజన, పంచాయతీల పునఃసంఘటన, పురపాలక సంఘాల్లో విలీనం వంటి చర్యలకు గ్రీన్ సిగ్నల్ లభించింది.
ఈ మార్పులు చేయడానికి ముందు పంచాయతీ పాలకవర్గ సభ్యుల తీర్మానం అవసరం. పాలకవర్గం లేని పంచాయతీల్లో గ్రామ సభ ఆమోదం తప్పనిసరి. ఆమోదం వచ్చిన తర్వాత ఈ ప్రపోసల్స్ను కలెక్టర్కు పంపాలి. అక్కడి నుంచి కమిషనర్ కార్యాలయానికి, చివరగా ముఖ్య కార్యదర్శి కార్యాలయానికి పంపి నిర్ణయం తీసుకుంటారు. అయితే ఒక గ్రామాన్ని మరో మండలానికి మార్చడం మాత్రం అనుమతించలేదు.
ఈ నిర్ణయం తీసుకోవడానికి ప్రధాన కారణం – రాబోయే స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలు. 2026 మార్చితో సర్పంచ్, ఎంపీటీసీ, జడ్పీటీసీ పదవుల కాలం పూర్తవుతుంది. ఎన్నికల సమయంలో పంచాయతీల సరిహద్దులు స్పష్టంగా ఉండాలని, కొత్తగా ఏర్పడే పంచాయతీలు అధికారికంగా గుర్తింపు పొందాలని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది. అందుకే ఈ మార్పులను అనుమతించింది.
మొత్తంగా చూసుకుంటే, ఈ తాత్కాలిక అనుమతి వల్ల గ్రామ పంచాయతీల నిర్మాణం మరింత స్పష్టత పొందుతుంది. గ్రామాలకు అవసరమైన సేవలు సక్రమంగా అందే అవకాశం పెరుగుతుంది. అయితే ఈ ప్రక్రియలో గ్రామ ప్రజల అభిప్రాయాన్ని గౌరవించడం, పారదర్శకంగా తీర్మానాలు చేయడం చాలా ముఖ్యం అని నిపుణులు చెబుతున్నారు.