ప్రపంచంలో అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మక అవార్డులలో ఒకటైన నోబెల్ పీస్ ప్రైజ్ (Nobel Peace Prize) ఇవాళ ప్రకటించబడనుంది. ఈ నేపథ్యంలో రేసులో ఉన్న అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ కు అనూహ్యంగా రష్యా మద్దతు ప్రకటించడం అంతర్జాతీయ రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చనీయాంశమైంది. రష్యా ప్రతినిధి యూరీ షెర్గేయెవ్ ట్రంప్కు మద్దతు తెలుపుతూ, "ట్రంప్ గారు ప్రపంచ శాంతి కోసం చేసిన కృషి ప్రశంసనీయం. ఆయన ప్రయత్నాలు నిజాయితీతో కూడినవే. ఉక్రెయిన్తో యుద్ధం ముగించాలనే ఆయన ప్రయత్నాన్ని మేము స్వాగతిస్తున్నాం" అని పేర్కొన్నారు.
ఇటీవల ట్రంప్, అమెరికా మీడియాతో మాట్లాడుతూ “తాను మళ్లీ అధ్యక్షుడిగా వస్తే, రష్యా ఉక్రెయిన్ యుద్ధాన్ని 24 గంటల్లో ఆపగలనని” చేసిన వ్యాఖ్యలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశమయ్యాయి. ఆ వ్యాఖ్యల తర్వాత రష్యా తరఫున పలు నేతలు ఆయనకు మద్దతుగా వ్యాఖ్యానించారు. ముఖ్యంగా యూరీ వ్యాఖ్యలు ఆ దిశగా కొనసాగినట్లుగా విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
నోబెల్ పీస్ ప్రైజ్ రేసులో ఈసారి పోటీ తీవ్రంగా ఉంది. మొత్తం 338 నామినేషన్లు వచ్చాయి. అందులో 244 వ్యక్తులు, 94 సంస్థలు ఉన్నారు. వీరిలో రాజకీయ నాయకులు, సామాజిక కార్యకర్తలు, పర్యావరణ రక్షకులు, అంతర్జాతీయ సంస్థలు ఉన్నారు. ట్రంప్తో పాటు రష్యా ప్రతిపక్ష నేత ఆలెక్సీ నవాల్నీ భార్య యూలియా నవాల్నయా, పర్యావరణ కార్యకర్త గ్రెటా థన్బర్గ్, ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు వోలోడిమిర్ జెలెన్స్కీ, UN ఏజెన్సీలు కూడా బలమైన పోటీదారులుగా నిలిచారు.
అయితే రష్యా నుంచి వచ్చిన ఈ ప్రకటన ట్రంప్ అవకాశాలపై పెద్దగా ప్రభావం చూపదని నిపుణులు అంటున్నారు. ఎందుకంటే నోబెల్ కమిటీ నిర్ణయాలు పూర్తిగా స్వతంత్రంగా ఉంటాయి. రాజకీయ ప్రభావాలకు, మద్దతు ప్రకటనలకు అవి లొంగవు. అంతేకాదు, ఈసారి ట్రంప్ పేరు అధికారిక నామినేషన్ల జాబితాలో లేకపోవచ్చని అంతర్జాతీయ వార్తా సంస్థలు పేర్కొన్నాయి. ఫిబ్రవరి 1 లోగా నామినేషన్లు సమర్పించాలి. కానీ ఆ సమయానికి ట్రంప్ పేరుతో ఏ దరఖాస్తూ చేరలేదని తెలుస్తోంది. ఈ కారణంగా కమిటీ ఆయన పేరును ఈ ఏడాది పరిగణనలోకి తీసుకోకపోవచ్చు.
రష్యా మాత్రం ట్రంప్కు మద్దతు ఇవ్వడం ద్వారా రెండు లక్ష్యాలను సాధించాలనుకుంటోందని రాజకీయ విశ్లేషకులు వ్యాఖ్యానిస్తున్నారు. మొదటిది అమెరికా రాజకీయాల్లో విభజన పెంచడం. రెండవది ఉక్రెయిన్ యుద్ధంలో రష్యాపై ఉన్న ఒత్తిడిని తగ్గించడం. ట్రంప్ మళ్లీ అధికారంలోకి వస్తే అమెరికా మద్దతు తగ్గవచ్చన్న ఆశతో మాస్కో ఇలా ప్రవర్తిస్తోందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. అమెరికాలో కూడా ఈ ప్రకటనపై ప్రతిపక్ష పార్టీలు, మీడియా ప్రతికూలంగా స్పందించాయి. “రష్యా నుంచి మద్దతు రావడం ట్రంప్ ప్రతిష్ఠకు హానికరం. ఇది ఆయన స్వతంత్రతపై సందేహాలు రేకెత్తిస్తోంది” అని డెమోక్రాటిక్ నేతలు పేర్కొన్నారు.
ఇక నార్వేలో నోబెల్ కమిటీ సన్నాహాలు పూర్తయ్యాయి. ఇవాళ మధ్యాహ్నం 2.30 గంటలకు (భారత కాలమానం ప్రకారం సాయంత్రం 6 గంటలకు) ఒస్లోలో విజేత పేరును ప్రకటించనున్నారు. ప్రపంచ దేశాలు ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తున్నాయి. గతేడాది ఇరాన్ మహిళా హక్కుల కార్యకర్త నర్గెస్ మొహమ్మది ఈ అవార్డును గెలుచుకున్న విషయం తెలిసిందే. ఈసారి కూడా మహిళా హక్కులు, పత్రికా స్వేచ్ఛ, పర్యావరణ పరిరక్షణ వంటి అంశాలపై కృషి చేసిన వ్యక్తికి అవార్డు దక్కే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు అంటున్నారు.
మొత్తం మీద, నోబెల్ పీస్ ప్రైజ్ చుట్టూ రాజకీయ ఉష్ణోగ్రతలు పెరిగిపోయాయి. ట్రంప్కు రష్యా మద్దతు ఇవ్వడం అంతర్జాతీయ వేదికపై కొత్త చర్చకు దారి తీసింది. అయినప్పటికీ, నోబెల్ కమిటీ నిర్ణయాలు రాజకీయాలకు అతీతం అని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
