- సూర్య భగవానుడి మహిమ.. రథ సప్తమి ఎందుకు ప్రత్యేకం?
- మాఘ శుద్ధ సప్తమి విశిష్టత.. సూర్య జయంతి పూర్తి కథనం
- ఆరోగ్యం, వెలుగు, పుణ్యం ఇచ్చే రోజు.. రథ సప్తమి
రథ సప్తమి: సూర్య జయంతి విశిష్టత మరియు మన సంప్రదాయంలో దాని ప్రాముఖ్యత
భారతీయ సంస్కృతిలో పండుగలకు, తిథులకు ఎంతో ప్రాముఖ్యత ఉంది. ముఖ్యంగా ప్రకృతిని దైవంగా ఆరాధించే మన సంప్రదాయంలో సూర్య భగవానుడికి ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ప్రత్యక్ష దైవంగా మనం కొలిచే సూర్యుడి పుట్టినరోజునే 'సూర్య జయంతి' లేదా 'రథ సప్తమి' అని పిలుచుకుంటాం. అసలు ఈ రోజును రథ సప్తమి అని ఎందుకు అంటారు? ఈ రోజు ఉన్న ప్రత్యేకతలేంటి? అనే విషయాలను ఈ వ్యాసంలో వివరంగా తెలుసుకుందాం.
సూర్య జయంతి - పుట్టుక వెనుక నేపథ్యం
హిందూ పురాణాల ప్రకారం, సూర్య భగవానుడు కశ్యప మహాముని కుమారుడు. లోకానికి వెలుగును ప్రసాదించే ఆదిత్యుడు జన్మించిన ఈ రోజును భక్తులు అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో జరుపుకుంటారు. సూర్యుడు లేనిదే జీవరాశి మనుగడ సాధ్యం కాదు, అందుకే ఆయనను 'జగచ్చక్షువు' (లోకానికి కన్ను) అని పిలుస్తారు. ఈ పవిత్రమైన రోజునే ఆయన భూమిపై తన కిరణాలను ప్రసరింపజేయడం ప్రారంభించారని నమ్ముతారు.
'రథ సప్తమి' అని ఎందుకు పిలుస్తారు?
చాలా మందికి కలిగే సందేహం ఏమిటంటే, సూర్య జయంతిని రథ సప్తమి అని ఎందుకు అంటారు? దీని వెనుక ఒక ఖగోళ మరియు ఆధ్యాత్మిక కారణం ఉంది. భక్తుల విశ్వాసం ప్రకారం, సూర్య భగవానుడు ఏడు గుర్రాలు పూన్చిన తన రథంపై కూర్చుని, తన ప్రయాణ దిశను మార్చుకుంటాడు. ఇప్పటివరకు దక్షిణాయనంలో ఉన్న ఆదిత్యుడు, ఈ రోజు నుంచి తన రథాన్ని పూర్వోత్తర దిశగా (ఈశాన్య దిశగా) మళ్లిస్తాడు. సూర్యుడు తన రథాన్ని మళ్లించి ప్రయాణాన్ని ప్రారంభించే రోజు కాబట్టి, దీనిని 'రథ సప్తమి' అని పిలుస్తారు. ఈ ఏడు గుర్రాలు వారంలోని ఏడు రోజులకు లేదా సూర్యకాంతిలోని ఏడు రంగులకు ప్రతీకగా చెబుతుంటారు.
ఉత్తరాయణ పుణ్యకాలం ప్రారంభం
రథ సప్తమి రోజు నుంచే అసలైన మార్పు మొదలవుతుంది. మాఘ శుద్ధ సప్తమి (ఈరోజే) నుంచి వచ్చే ఆరు నెలల కాలాన్ని 'ఉత్తరాయణ పుణ్యకాలం'గా పరిగణిస్తారు. సూర్యుడు ఉత్తర దిశగా ప్రయాణించే ఈ కాలం దేవతలకు పగలు అని, ఎంతో పవిత్రమైనదని మన శాస్త్రాలు చెబుతున్నాయి. ఈ కాలంలో చేసే స్నానాలు, దానాలు మరియు జపాలు విశేష ఫలితాలను ఇస్తాయని భక్తుల నమ్మకం.
త్రిమూర్తి స్వరూపంగా సూర్యుడు
సూర్య భగవానుడిని కేవలం ఒక గ్రహంగానే కాకుండా, సృష్టిని నడిపించే త్రిమూర్తుల స్వరూపంగా మనం ఆరాధిస్తాం. మన పెద్దల నమ్మకం ప్రకారం, సూర్యుడు రోజంతా మూడు రూపాల్లో ప్రపంచాన్ని పాలిస్తాడు:
ఉదయం బ్రహ్మ స్వరూపం: సృష్టికర్తగా లోకాన్ని మేల్కొల్పుతాడు.
మధ్యాహ్నం మహేశ్వర స్వరూపం: సంహారకర్తగా లేదా అత్యంత శక్తిమంతుడైన శివుడి రూపంలో ప్రతాపాన్ని చూపిస్తాడు.
సాయంత్రం విష్ణు స్వరూపం: స్థితికారుడైన విష్ణువుగా లోకాన్ని సేదదీర్చి, రక్షిస్తాడు. ఈ విధంగా సూర్యుడు త్రిమూర్తి రూపంలో ఉండి ఈ ప్రపంచాన్ని నిరంతరం నడిపిస్తున్నాడని భక్తులు బలంగా విశ్వసిస్తారు.
రథ సప్తమి కేవలం ఒక పండుగ మాత్రమే కాదు, అది ప్రకృతి పట్ల మనకున్న కృతజ్ఞతా భావానికి నిదర్శనం. కశ్యప మహాముని కుమారుడైన సూర్యుడు తన రథాన్ని మళ్లించి మనకు వెలుగును, ఆరోగ్యాన్ని ప్రసాదించే ఈ రోజున, ఆ త్రిమూర్తి స్వరూపుడిని స్మరించుకోవడం ఎంతో ఉత్తమం. ఈ ఉత్తరాయణ పుణ్యకాలం అందరి జీవితాల్లో కొత్త వెలుగులు నింపాలని కోరుకుందాం. ఈ సమాచారాన్ని మీ మిత్రులతో మరియు కుటుంబ సభ్యులతో పంచుకుని, ఈ పవిత్రమైన రోజు విశిష్టతను అందరికీ తెలియజేయండి. మరిన్ని ఇలాంటి ఆధ్యాత్మిక విషయాల కోసం చూస్తూనే ఉండండి!