అమెరికా-ఇరాన్ అణు చర్చల పునరుద్ధరణ…
జెనీవా వేదికగా ఈ నెల 26న కీలక భేటీ…
మధ్యప్రాచ్యంలో శాంతి దిశగా అడుగులు..
ఒమన్ మధ్యవర్తిత్వంతో అమెరికా, ఇరాన్ చర్చలు…
US-Iran nuclear: అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య న్యూక్లియర్ అంశంపై మరోసారి కీలక పరిణామం చోటుచేసుకుంది. ఇరు దేశాల మధ్య నిలిచిపోయిన అణు ఒప్పంద చర్చలను పునరుద్ధరించేందుకు ప్రయత్నాలు వేగం పుంజుకున్నాయి. ఈ నెల 26న స్విట్జర్లాండ్లోని Geneva నగరంలో ఇరు దేశాల ప్రతినిధులు సమావేశం కానున్నట్లు ఒమన్ మధ్యవర్తులు వెల్లడించారు. మధ్యప్రాచ్య ప్రాంతంలో ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతున్న వేళ ఈ చర్చలు అంతర్జాతీయంగా ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి. ముఖ్యంగా అణు కార్యక్రమాలపై అనుమానాలు, ఆంక్షలు, సైనిక మోహరింపుల నేపథ్యంలో ఈ సమావేశం జరగడం గమనార్హం.
ఈ చర్చలకు సంబంధించి ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి Abbas Araghchi త్వరలోనే అమెరికా రాయబారి Steve Witkoff ను కలవనున్నట్లు ప్రకటించారు. పరస్పర ఆమోదయోగ్యమైన పరిష్కారం కనుగొనే దిశగా తమ ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్నాయని ఆయన తెలిపారు. ఇరాన్ అణు కార్యక్రమం పూర్తిగా శాంతియుత ప్రయోజనాల కోసమేనని, అణు ఆయుధాల తయారీ తమ లక్ష్యం కాదని మరోసారి స్పష్టం చేశారు. అయితే తమపై కొనసాగుతున్న ఆర్థిక ఆంక్షలు, రాజకీయ ఒత్తిళ్లు తొలగించకుండా ముందడుగు వేయడం కష్టమని కూడా సూచించారు.
ఇక అమెరికా వైపు నుంచి కూడా జాగ్రత్తపూర్వక స్పందన వెలువడుతోంది. అణు కార్యక్రమాలపై పారదర్శకత, అంతర్జాతీయ అణు శక్తి సంస్థ మార్గదర్శకాలకు అనుగుణంగా వ్యవహరించాలనే దానిపై అమెరికా దృష్టి సారిస్తోంది. గతంలో కుదిరిన అణు ఒప్పందం నుంచి అమెరికా వైదొలగిన తర్వాత సంబంధాలు మరింత దిగజారాయి. అప్పటి నుంచి ఆంక్షలు కఠినతరమయ్యాయి. ఇరాన్ యురేనియం శుద్ధి స్థాయిని పెంచిందన్న ఆరోపణలు ఉద్రిక్తతలకు దారితీశాయి. ఈ నేపథ్యంలో 26న జరగబోయే సమావేశం కీలక మలుపు కావచ్చని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
మరోవైపు మిడిల్ ఈస్ట్ ప్రాంతంలో అమెరికా సైనిక మోహరింపులు కొనసాగుతుండటం గమనార్హం. సముద్ర మార్గాల్లో భద్రతా చర్యలు పెంచినట్లు సమాచారం. అయినప్పటికీ తాము ఒత్తిడికి లోనుకాబోమని ఇరాన్ స్పష్టం చేసింది. తమ సార్వభౌమత్వం, జాతీయ ప్రయోజనాలను కాపాడుకునే విషయంలో రాజీ ఉండదని పేర్కొంది. ఒమన్ వంటి మధ్యవర్తి దేశాల పాత్ర ఈ చర్చల్లో కీలకంగా మారింది. గతంలో కూడా ఒమన్ మధ్యవర్తిత్వంతో పలు గోప్య చర్చలు జరిగాయి.
ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపైనా ఈ చర్చల ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా చమురు ధరలు, మధ్యప్రాచ్య భద్రత, అంతర్జాతీయ వాణిజ్య మార్గాలపై స్పష్టత రావచ్చని నిపుణులు అంటున్నారు. ఒకవేళ చర్చలు సానుకూలంగా ముగిస్తే ఆంక్షల సడలింపు, ఆర్థిక సహకారం, ప్రాంతీయ శాంతి వంటి అంశాల్లో ముందడుగు పడే అవకాశం ఉంది. లేదంటే ఉద్రిక్తతలు మరింత పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే జెనీవా వేదికగా జరగబోయే ఈ సమావేశాన్ని ప్రపంచ దేశాలు ఆసక్తిగా గమనిస్తున్నాయి.
