ఆంధ్రప్రదేశ్ రాజధాని అమరావతి నిర్మాణంలో అత్యంత కీలకమైన వీఐపీ టౌన్షిప్ పనులు ప్రస్తుతం శరవేగంగా జరుగుతున్నాయి. ఒక నగరం జీవకళతో ఉట్టిపడాలంటే అక్కడ కేవలం ఆఫీసులు మాత్రమే ఉంటే సరిపోదు, ప్రజలు నివసించే నివాసాలు కూడా ఉండాలి. ఇదే ఉద్దేశంతో మంత్రులు, ఎమ్మెల్యేలు, జడ్జీలు మరియు ఐఏఎస్ అధికారుల కోసం ప్రభుత్వం ప్రత్యేకంగా క్వార్టర్లను నిర్మిస్తోంది. మన రాజధాని అమరావతి రూపురేఖలను మార్చబోతున్న ఈ ప్రాజెక్ట్ గురించి సామాన్యులకు అర్థమయ్యేలా కొన్ని ఆసక్తికర విషయాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి.
అమరావతికి కొత్త కళ: వీఐపీ టౌన్షిప్ ప్రత్యేకత
ప్రస్తుతం అమరావతిలో సచివాలయం వంటి ప్రభుత్వ కార్యాలయాలు సాయంత్రం వేళల్లో నిర్మానుష్యంగా మారిపోతున్నాయి. ఈ పరిస్థితిని మార్చి, అమరావతిని ఒక నివసించదగ్గ ఊరుగా మార్చాలన్నది ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు గారి ప్రధాన ఆశయం. ప్రస్తుతం మంత్రులు, అధికారులు విజయవాడ, గుంటూరు ప్రాంతాల్లో అద్దె ఇళ్లలో ఉంటున్నారు, దీనివల్ల ప్రభుత్వంపై ఏటా లక్షల రూపాయల అదనపు భారం పడుతోంది. ఈ కొత్త టౌన్షిప్ అందుబాటులోకి వస్తే అధికారులందరూ రాజధానిలోనే అందుబాటులో ఉంటారు, తద్వారా అమరావతిలో జన సంచారం పెరిగి నగరం కళకళలాడుతుంది.
నిర్మాణాల పురోగతి: ఎక్కడ వరకు వచ్చింది?
నెమ్మదించిన పనులకు ప్రభుత్వం మళ్ళీ ఊపిరి పోసింది. ముఖ్యంగా ఎమ్మెల్యేలు, ఎమ్మెల్సీలు మరియు ఐఏఎస్ అధికారుల కోసం నేలపాడు సమీపంలో 432 ఫ్లాట్ల నిర్మాణం దాదాపు పూర్తి కావచ్చింది. ఇందులో 288 క్వార్టర్లు ప్రజా ప్రతినిధులకు, 144 బంగళాలు ఐఏఎస్ అధికారులకు కేటాయించారు. వీటితో పాటు మంత్రులు, జడ్జీల కోసం నిర్మిస్తున్న 71 బంగళాల పనులు కూడా 50 శాతం పైనే పూర్తయ్యాయి. మరికొన్ని భవనాలు ఇప్పటికే 80 శాతం పురోగతిలో ఉన్నాయి. వచ్చే మార్చి 2026 నాటికి మిగిలిన అన్ని భవనాలను పూర్తి చేయాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
ఈ వీఐపీ నివాస సముదాయాల కోసం ప్రభుత్వం భారీగానే నిధులు కేటాయిస్తోంది. ఇప్పటివరకు అందిన లెక్కల ప్రకారం, ఈ కాంప్లెక్స్ల నిర్మాణానికి రూ. 1,300 కోట్లకు పైగా ఖర్చు అవుతుందని అంచనా. 2014-19 మధ్యలో ఈ పనులు ప్రారంభమైనప్పటికీ, గత ఐదేళ్లు పనులు నిలిచిపోవడం వల్ల నిర్మాణ వ్యయం సుమారు 15 శాతం పెరిగింది. దీనివల్ల దాదాపు రూ. 7,500 కోట్ల అదనపు భారం ప్రభుత్వంపై పడింది. మంత్రుల బంగళాల పూర్తికే అదనంగా రూ. 264 కోట్లు అవసరమయ్యాయి. అయితే, రోడ్లు మరియు డ్రైనేజీ వంటి మౌలిక సదుపాయాల కోసం నాబార్డ్ (NABARD) నుండి రూ. 7,380 కోట్ల రుణాన్ని కూడా ప్రభుత్వం సేకరించింది.
స్వయం సమృద్ధి దిశగా అడుగులు
ప్రభుత్వం ఈ ప్రాజెక్టును కేవలం ప్రజా ధనంపై ఆధారపడకుండా, 'స్వయం సమృద్ధి' (Self-sustainability) ప్రాజెక్టుగా మార్చాలని భావిస్తోంది. అంటే, అమరావతిలోని భూముల విక్రయాలు మరియు ప్రైవేట్ పెట్టుబడుల ద్వారా నిధులు సమకూర్చుకోవాలని ప్లాన్ చేస్తోంది. అయితే, ఖర్చులు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో పారదర్శకత చాలా అవసరమని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఉదాహరణకు, సీఆర్డీఏ భవన నిర్మాణ వ్యయం మొదట రూ. 82 కోట్లుగా అంచనా వేయగా, అది ఇప్పుడు రూ. 160 కోట్లకు పెరగడం వంటి అంశాలపై చర్చలు నడుస్తున్నాయి.