1990ల నాటి గల్ఫ్ యుద్ధం కంటే దారుణం.. కుప్పకూలుతున్న అరబ్ దేశాల జీడీపీ.
హర్మూజ్ జలసంధి దిగ్బంధం: ఖతార్, కువైట్లకు 14% ఆదాయం గల్లంతు.
యుద్ధ మేఘాల మధ్య గల్ఫ్ ఎకానమీ షేక్.. కరోనా కంటే పెను ముప్పు!
Gulf War In 1990: పశ్చిమాసియాలో ఇరాన్, అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ మధ్య కొనసాగుతున్న భీకర యుద్ధం గల్ఫ్ దేశాల ఆర్థిక పునాదులను కదిలిస్తోంది. ముఖ్యంగా ఖతార్ మరియు కువైట్ దేశాలు 1990లలో జరిగిన గల్ఫ్ యుద్ధం (Gulf War) తర్వాత అత్యంత దారుణమైన ఆర్థిక మాంద్యాన్ని ఎదుర్కొంటున్నాయి. ఈ ఉద్రిక్తతలు ఇలాగే కొనసాగితే, ఆ దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థ దాదాపు 40 ఏళ్లు వెనక్కి వెళ్లే ప్రమాదం ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
ప్రపంచ చమురు రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) దిగ్బంధం ఈ సంక్షోభానికి ప్రధాన కారణం. ఈ మార్గంలో రాకపోకలు నిలిచిపోవడం వల్ల ఖతార్, కువైట్ వంటి దేశాల ఆదాయ వనరులు పూర్తిగా స్తంభించిపోయాయి. గోల్డ్ మాన్ సాక్స్ మరియు బ్లూమ్బెర్గ్ నివేదికల ప్రకారం, ఈ ఉద్రిక్తతలు ఏప్రిల్ వరకు కొనసాగితే ఈ దేశాల జీడీపీ (GDP) ఏకంగా 14 శాతం వరకు పడిపోయే అవకాశం ఉంది. ఇది కరోనా మహమ్మారి సృష్టించిన నష్టం కంటే కూడా చాలా ఎక్కువని అంచనా.
యుద్ధం కారణంగా కేవలం చమురు రంగమే కాకుండా, పర్యాటకం, రియల్ ఎస్టేట్ మరియు విదేశీ పెట్టుబడులు కూడా భారీగా దెబ్బతిన్నాయి. ఖతార్కు చెందిన ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఎల్ఎన్జీ (LNG) ప్లాంట్పై ఇరాన్ డ్రోన్ దాడులు చేయడంతో ఉత్పత్తి నిలిచిపోయింది. దీనివల్ల అంతర్జాతీయంగా గ్యాస్ ధరలు ఆకాశాన్నంటుతున్నాయి. మరోవైపు సౌదీ అరేబియా మరియు యూఏఈ వంటి దేశాలకు ప్రత్యామ్నాయ పైప్లైన్ మార్గాలు ఉన్నప్పటికీ, వాటి ఆర్థిక వ్యవస్థలు కూడా 3 నుండి 5 శాతం వరకు కుంగిపోయే ప్రమాదం ఉంది.
ప్రస్తుతం బ్రెంట్ క్రూడ్ ఆయిల్ ధర బ్యారెల్కు 103 డాలర్లు దాటిపోయింది. యుద్ధం మూడో వారంలోకి ప్రవేశించినా శాంతి సూచనలు కనిపించకపోవడంతో గల్ఫ్ దేశాలు తీవ్ర ఆందోళనలో ఉన్నాయి. ఇరాన్ తనపై జరుగుతున్న దాడులకు ప్రతిచర్యగా పొరుగు దేశాలలోని ఇంధన కేంద్రాలను లక్ష్యంగా చేసుకోవడం ఈ సంక్షోభాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేస్తోంది. దశాబ్దాలుగా గడించిన ఆర్థిక ప్రగతి ఈ ఒక్క యుద్ధం వల్ల తుడిచిపెట్టుకుపోయే పరిస్థితి నెలకొంది.
ఈ ఆర్థిక సంక్షోభం ప్రభావం కేవలం గల్ఫ్ దేశాలకే పరిమితం కాకుండా భారత్, చైనా వంటి దిగుమతి దేశాలపై కూడా తీవ్రంగా ఉండనుంది. పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు పెరగడంతో పాటు నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు కూడా భారీగా పెరిగే అవకాశం ఉంది. ఇప్పటికే ఖతార్ తన దౌత్యపరమైన మధ్యవర్తిత్వాన్ని నిలిపివేస్తున్నట్లు ప్రకటించడం, శాంతి చర్చలకు మరింత విఘాతం కలిగిస్తోంది.
