Business- రష్యా రాయితీలకు అమెరికా చెక్…
గ్లోబల్ మార్కెట్లో చమురు మంటలు…
హార్ముజ్ జలసంధిలో ఉద్రిక్తతలు.. ప్రపంచవ్యాప్తంగా నిలిచిపోనున్న చమురు సరఫరా!
Oil Crisis: అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లో చోటుచేసుకుంటున్న తాజా పరిణామాలు భారతదేశంలో ఇంధన ధరలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపేలా కనిపిస్తున్నాయి. రష్యా ముడిచమురు దిగుమతులపై ఇప్పటివరకు ఉన్న పన్ను మినహాయింపులను పూర్తిగా రద్దు చేస్తున్నట్లు అమెరికా ప్రభుత్వం సంచలన ప్రకటన చేసింది. ఈ ఆకస్మిక నిర్ణయం ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు సరఫరా వ్యవస్థను ఒక్కసారిగా కుదిపేసింది. అమెరికా తీసుకున్న ఈ ఆర్థిక ఆంక్షల నిర్ణయం కారణంగా అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడిచమురు లభ్యత తగ్గిపోయే ప్రమాదం ఏర్పడిందని ఆర్థిక నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ఇదే సమయంలో ప్రపంచ చమురు రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన 'స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హార్ముజ్' (హార్ముజ్ జలసంధి) ప్రాంతంలో నెలకొన్న భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు ఈ సంక్షోభాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేశాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా రవాణా అయ్యే ముడిచమురులో ఐదో వంతు భాగం ఈ హార్ముజ్ జలసంధి గుండానే వెళ్లాల్సి ఉంటుంది. ప్రస్తుతం అక్కడ ఏర్పడిన అస్థిర వాతావరణం కారణంగా చమురు రవాణా నౌకల ప్రయాణానికి ఆటంకాలు ఎదురవుతున్నాయి. ఒకవైపు అమెరికా ఆంక్షలు, మరోవైపు హార్ముజ్ సంక్షోభం తోడవడంతో అంతర్జాతీయంగా ముడిచమురు ధరలు బ్యారెల్కు వంద డాలర్ల దిశగా దూసుకుపోతున్నాయి.
ఈ రెండు అంతర్జాతీయ పరిణామాలు భారతదేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపై, ముఖ్యంగా సామాన్యుడి జేబుపై నేరుగా ప్రభావం చూపే అవకాశాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. భారత్ తన దేశీయ అవసరాలకు కావలసిన ముడిచమురులో దాదాపు ఎనభై ఐదు శాతం భాగం విదేశాల నుంచే దిగుమతి చేసుకుంటుంది. గత కొంతకాలంగా రష్యా నుంచి తక్కువ ధరకే లభిస్తున్న చమురును భారత్ పెద్ద ఎత్తున కొనుగోలు చేస్తూ దేశీయంగా ఇంధన ధరలను అదుపులో ఉంచగలిగింది. అయితే ఇప్పుడు అమెరికా మినహాయింపులను రద్దు చేయడంతో, భారత్ ఇకపై రష్యా నుంచి రాయితీ ధరకు చమురును దిగుమతి చేసుకోవడం ఎంతో సంక్లిష్టంగా మారనుంది.
ఈ నేపథ్యంలోనే దేశంలో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు మళ్లీ ఆకాశాన్ని తాకుతాయా అనే భయాందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడిచమురు ధరలు పెరిగితే, దేశీయ చమురు మార్కెటింగ్ కంపెనీలపై (HPCL, BPCL, IOCL) అదనపు భారం పడుతుంది. ఈ నష్టాలను పూడ్చుకోవడానికి కంపెనీలు లీటర్ పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలను భారీగా పెంచక తప్పని పరిస్థితి ఏర్పడవచ్చు. ఇంధన ధరలు పెరిగితే రవాణా ఛార్జీలు ఖరీదవుతాయని, దీనివల్ల నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు కూడా పెరిగి ద్రవ్యోల్బణానికి దారితీస్తుందని మార్కెట్ విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
అయితే ఈ అంతర్జాతీయ సంక్షోభం నుండి దేశాన్ని కాపాడుకోవడానికి భారత ప్రభుత్వం ఇప్పటికే ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలపై దృష్టి సారించింది. రష్యాపై ఆధారపడటం తగ్గించి, మధ్యప్రాచ్య (గల్ఫ్) దేశాలతో పాటు ఆఫ్రికా, అమెరికా దేశాల నుంచి చమురు దిగుమతులను పెంచేందుకు దౌత్యపరమైన చర్చలు జరుపుతోంది. అలాగే రష్యాతో వాణిజ్యాన్ని డాలర్లకు బదులుగా రూపాయి-రూబుల్ మారకంలో కొనసాగించే అవకాశాలను కూడా పరిశీలిస్తోంది. రాబోయే రోజుల్లో కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకునే వ్యూహాత్మక నిర్ణయాలపైనే దేశంలో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరల భవిష్యత్తు ఆధారపడి ఉంటుందని నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.