అమెరికా అంటేనే మనకు హెచ్-1బీ (H-1B) లేదా స్టూడెంట్ వీసాలు గుర్తొస్తాయి. కానీ, ఆధ్యాత్మిక సేవలు అందించే వారి కోసం ప్రత్యేకంగా ఉన్న 'ఆర్-1' (R-1) వీసా గురించి చాలా మందికి తెలియదు. తాజాగా అమెరికా ప్రభుత్వం ఈ వీసా నిబంధనల్లో ఒక విప్లవాత్మక మార్పును తీసుకువచ్చింది. మతపరమైన సంస్థల్లో పనిచేసే విదేశీయులకు ఎంతో కాలంగా ఇబ్బందిగా మారిన ఒక నిబంధనను తొలగిస్తూ హోంల్యాండ్ సెక్యూరిటీ డిపార్ట్మెంట్ (DHS) నిర్ణయం తీసుకుంది. ఈ మార్పు వల్ల ఎవరికి లాభం? కొత్త రూల్స్ ఏంటి? అనే పూర్తి వివరాలు మీకోసం.
అసలు ఆర్-1 వీసా అంటే ఏమిటి?
ఆర్-1 అనేది ఒక నాన్-ఇమ్మిగ్రెంట్ వీసా. ఇది అమెరికాలోని గుర్తింపు పొందిన మతపరమైన లాభాపేక్షలేని సంస్థలలో (Non-profit religious organizations) పనిచేయడానికి విదేశీయులకు ఇచ్చే అనుమతి. పాస్టర్లు, పూజారులు, రబ్బీలు, ఇమామ్లు వంటి మత నాయకులు మాత్రమే కాకుండా, నన్లు, మతపరమైన బోధకులు కూడా దీనికి అర్హులు. ఈ వీసాపై గరిష్టంగా 5 సంవత్సరాల పాటు అమెరికాలో నివసించవచ్చు. మొదట 30 నెలలకు ఇస్తారు, ఆ తర్వాత మరో 30 నెలలు పొడిగించుకోవచ్చు.
ఏ నిబంధనను తొలగించారు?
ఇంతకాలం ఆర్-1 వీసాపై ఐదేళ్ల గడువు పూర్తి చేసుకున్న వారు, తిరిగి కొత్త వీసా పొందాలంటే ఒక కఠినమైన నిబంధన ఉండేది. ఐదేళ్ల తర్వాత ఖచ్చితంగా అమెరికా వదిలి తమ సొంత దేశానికి వెళ్లిపోవాలి. అక్కడ కనీసం ఒక సంవత్సరం (One year) పాటు ఉన్న తర్వాతే మళ్లీ కొత్త ఆర్-1 వీసా కోసం అప్లై చేసుకోవాలి. దీనినే 'కూలింగ్-ఆఫ్' పీరియడ్ అనేవారు.
జనవరి 2026 నుంచి ఈ నిబంధనను తొలగించారు. ఇకపై ఐదేళ్ల గడువు ముగిశాక దేశం విడిచి వెళ్లినా, ఏడాది పాటు ఆగాల్సిన అవసరం లేదు. వెంటనే కొత్త వీసా కోసం దరఖాస్తు చేసుకోవచ్చు. దీనివల్ల అమెరికాలోని ఆలయాలు, చర్చిలలో సిబ్బంది కొరత సమస్య తీరుతుంది.
అర్హతలు, దరఖాస్తు విధానం..
ఈ వీసా పొందాలంటే దరఖాస్తుదారుడు అమెరికాలోని గుర్తింపు పొందిన లాభాపేక్షలేని మత సంస్థలో కనీసం రెండేళ్లుగా సభ్యుడై ఉండాలి. వారానికి సగటున కనీసం 20 గంటలు పనిచేయాల్సి ఉంటుంది. కేవలం పరిపాలన లేదా క్లరికల్ పనులు చేసేవారికి ఇది వర్తించదు.
స్పాన్సర్ చేసే సంస్థ ముందుగా అమెరికా పౌరసత్వ, వలస సేవల విభాగం (USCIS)లో ఫారం I-129 పిటిషన్ దాఖలు చేయాలి. పిటిషన్ ఆమోదం పొందాక, దరఖాస్తుదారుడు తమ దేశంలోని అమెరికా రాయబార కార్యాలయంలో వీసా ఇంటర్వ్యూకు హాజరుకావాలి.
ఈ వీసా మొదట 30 నెలల కాలానికి జారీ చేస్తారు, ఆ తర్వాత మరో 30 నెలలు పొడిగించుకోవచ్చు. ఈ కొత్త మార్పు వల్ల అమెరికాలోని వివిధ మత సమాజాలకు చెందిన సంస్థలు నాయకత్వ లోటు లేకుండా తమ సేవలను నిరంతరాయంగా కొనసాగించడానికి వీలు కలుగుతుంది.
EB-4 వీసాల బ్యాక్లాగ్ల నేపథ్యంలో ఈ నిర్ణయం మత కార్యకర్తలకు, వారిపై ఆధారపడిన సమాజాలకు గొప్ప ఊరటనిస్తుందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు. ఆర్-1 వీసాపై ఉన్నవారి కుటుంబ సభ్యులు (భార్య/భర్త, 21 ఏళ్ల లోపు పిల్లలు) ఆర్-2 వీసాపై అమెరికాలో ఉండొచ్చు, కానీ వారికి పనిచేసే అనుమతి ఉండదు.
అమెరికా ప్రభుత్వం తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం వల్ల అక్కడి మతపరమైన సంస్థలకు నిరంతరాయంగా సేవలు అందించే అవకాశం కలుగుతుంది. ముఖ్యంగా గ్రీన్ కార్డ్ (EB-4) కోసం వెయిటింగ్ లిస్ట్లో ఉన్న మత కార్యకర్తలకు ఇది పెద్ద ఊరట.