ఆంధ్రప్రదేశ్లో దివ్యాంగులకు ఆర్టీసీ బస్సుల్లో ఉచిత ప్రయాణ సౌకర్యం అందించనున్నట్లు ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు ప్రకటించడం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఆనందాన్ని కలిగించింది. ఇప్పటివరకు దివ్యాంగులకు బస్సులలో 50 శాతం రాయితీ మాత్రమే అందుబాటులో ఉండేది. అయితే ఇప్పుడు పూర్తి ఉచిత ప్రయాణం కల్పించేందుకు ప్రభుత్వం సిద్ధమవుతోంది. ఈ నిర్ణయంతో రాష్ట్రంలో సుమారు 2 లక్షల మంది దివ్యాంగులు ప్రత్యక్షంగా లాభపడతారు. ఈ పథకాన్ని అమలు చేయడానికి అవసరమైన లెక్కలు, వివరాలను ఆర్టీసీ అధికారులు సిద్ధం చేస్తున్నారు.
ప్రస్తుతం ఆర్టీసీ నాలుగు విభాగాలుగా దివ్యాంగులకు పాస్లు జారీ చేస్తోంది. వీటిలో 100% వినికిడి లోపం ఉన్నవారు, 100% అంధులైనవారు, 69% కన్నా తక్కువ ఐక్యూతో మానసిక వైకల్యం ఉన్నవారు, 40% పైగా శారీరక వైకల్యం ఉన్నవారు అర్హులు. ఈ వర్గాలు ఇప్పటి వరకు ఎక్స్ప్రెస్, అల్ట్రా డీలక్స్, పల్లెవెలుగు, అల్ట్రా పల్లెవెలుగు బస్సుల్లో 50% చార్జీ మాత్రమే చెల్లిస్తూ వచ్చారు. కాగా విజయవాడ, విశాఖపట్నం వంటి ప్రధాన నగరాల్లో సిటీ బస్సుల్లో దివ్యాంగులకు ఎప్పటి నుంచే ఉచిత ప్రయాణం లభిస్తోంది.
ఇటీవల మహిళ దివ్యాంగులకు ఆగస్టు 15 నుంచి ఉచిత బస్సు సౌకర్యం అమలులోకి వచ్చింది. ఇప్పుడు పురుష దివ్యాంగులకు కూడా ఈ పథకాన్ని విస్తరించేందుకు ప్రభుత్వం చర్యలు తీసుకుంటోంది. రాష్ట్రంలో మొత్తం 7.68 లక్షల మంది దివ్యాంగులు పింఛన్లు పొందుతుండగా, వారిలో 30–40% మహిళలు ఉన్నారు. అలాగే మంచానికి పరిమితం అయిన వారు, వీల్ఛైర్ వినియోగించే వారు కూడా పింఛన్లు పొందుతున్నారు. వారిలో సుమారు 2 లక్షల మంది రెగ్యులర్గా ఆర్టీసీ బస్ పాస్లను ఉపయోగిస్తున్నారు.
ఉచిత ప్రయాణ పథకం అమలులోకి రాగానే ఆర్టీసీ ఎంతవరకు ఆర్థిక భారం భరించాలి, ప్రభుత్వం ఎంత పరిహారం చెల్లించాలి వంటి సమాచారం సేకరణ జరుగుతోంది. ప్రస్తుతం ఆర్టీసీ దివ్యాంగుల రాయితీ పాస్ల కారణంగా ఏటా సుమారు రూ.188 కోట్ల మేర భారం భరిస్తోంది. కాబట్టి కొత్త పథకం అమలు తర్వాత ఈ మొత్తంలో పెరుగుదల ఉండే అవకాశం ఉంది. ప్రభుత్వం ఈ వివరాలను మొత్తం సమగ్రంగా పరిశీలించి అమలు ప్రక్రియను రూపొందిస్తోంది.
మొత్తం మీద, దివ్యాంగులకు ఉచిత బస్సు ప్రయాణ సౌకర్యం కల్పించడం ఒక ముఖ్యమైన సామాజిక సంక్షేమ నిర్ణయం. ఇది వారి రోజువారీ ప్రయాణ భారం తగ్గించి, విద్య, ఉద్యోగాలు, వైద్యం వంటి అవసరాలకు సులభంగా చేరుకునే అవకాశం కల్పిస్తుంది. ఆర్థికంగా వెనుకబడిన దివ్యాంగ కుటుంబాలకు ఇది పెద్ద ఉపశమనం కావడంలో సందేహం లేదు. ఈ నిర్ణయం రాష్ట్రంలో దివ్యాంగుల జీవన ప్రమాణాలను మెరుగుపరచడానికి దోహదపడనుంది.
