- గల్ఫ్ యుద్ధానికి 35 ఏళ్లు: కువైట్ ఆక్రమణతో సద్దాం హుస్సేన్ చేసిన చారిత్రక తప్పిదం!
- చమురు రాజకీయం: గల్ఫ్ దేశాల అలజడి ప్రపంచ సామాన్యుడిని ఎలా ప్రభావితం చేస్తుంది?
Saddam Hussein: చరిత్ర గతిని మార్చిన యుద్ధాల్లో 'గల్ఫ్ యుద్ధం' అత్యంత కీలకమైనదిగా నిలిచిపోయింది, ఎందుకంటే ఇది కేవలం రెండు దేశాల మధ్య జరిగిన భూభాగ పోరు మాత్రమే కాదు, ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను శాసించే చమురు నిల్వలపై ఆధిపత్యం కోసం జరిగిన అంతర్జాతీయ యుద్ధం. 1990 ఆగస్టు 2న ఇరాక్ అధ్యక్షుడు సద్దాం హుస్సేన్ తన సైనిక బలంతో పొరుగు దేశమైన కువైట్పై మెరుపు దాడి చేసి, దానిని తన దేశంలో విలీనం చేసుకోవడంతో ఈ సంక్షోభం మొదలైంది. ఇరాన్-ఇరాక్ యుద్ధం వల్ల కలిగిన భారీ అప్పుల నుంచి బయటపడటానికి, కువైట్ చమురు నిల్వలను చేజిక్కించుకోవడమే సద్దాం ప్రధాన లక్ష్యం. అయితే, ఈ ఆక్రమణను ప్రపంచ దేశాలు తీవ్రంగా వ్యతిరేకించాయి. ముఖ్యంగా పశ్చిమాసియాలో చమురు సరఫరా దెబ్బతింటే ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెను ఆర్థిక సంక్షోభం తలెత్తుతుందని అమెరికా భావించింది. దీనిని అడ్డుకోవడానికి అప్పటి అమెరికా అధ్యక్షుడు జార్జ్ హెచ్.డబ్ల్యూ. బుష్ నేతృత్వంలో 35 దేశాలతో కూడిన ఒక భారీ సైనిక కూటమి ఏర్పడి, సౌదీ అరేబియా రక్షణ కోసం 'ఆపరేషన్ డెజర్ట్ షీల్డ్'ను ప్రారంభించింది.
సద్దాం హుస్సేన్ తన సైన్యాన్ని ఉపసంహరించుకోవాలన్న ఐక్యరాజ్యసమితి అల్టిమేటాన్ని తిరస్కరించడంతో, 1991 జనవరి 17న మిత్రదేశాల కూటమి 'ఆపరేషన్ డెజర్ట్ స్టార్మ్' పేరిట భీకరమైన దాడులను మొదలుపెట్టింది. ఈ యుద్ధం ఆధునిక యుద్ధ తంత్రానికి నాంది పలికింది, ఎందుకంటే చరిత్రలో మొదటిసారిగా స్మార్ట్ బాంబులు, జీపీఎస్ టెక్నాలజీ మరియు అత్యాధునిక క్షిపణి వ్యవస్థలను భారీ స్థాయిలో ఉపయోగించారు. సుమారు ఆరు వారాల పాటు సాగిన వైమానిక దాడులు ఇరాక్ సైనిక కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థను పూర్తిగా ఛిన్నాభిన్నం చేశాయి. ఫిబ్రవరి 24న ప్రారంభమైన భూతల దాడులు కేవలం 100 గంటల్లోనే ఇరాక్ సైన్యాన్ని కువైట్ నుంచి తరిమికొట్టి, ఆ దేశానికి విముక్తిని ప్రసాదించాయి. యుద్ధం చివరిలో ఓటమిని తట్టుకోలేని సద్దాం సైన్యం, వెనుదిరుగుతూ కువైట్లోని 600కు పైగా చమురు బావులకు నిప్పు పెట్టడం ప్రపంచవ్యాప్తంగా పర్యావరణ విధ్వంసానికి దారితీసింది.
ఈ యుద్ధం ముగిశాక అమెరికా ప్రపంచంలోనే తిరుగులేని ఏకైక సూపర్ పవర్గా అవతరించింది. అయితే, ఇరాక్పై విధించిన ఆర్థిక ఆంక్షలు ఆ దేశ సామాన్యులను కష్టాల్లోకి నెట్టగా, పశ్చిమాసియాలో అమెరికా సైనిక ఉనికి శాశ్వతంగా పెరగడానికి ఇది మార్గం సుగమం చేసింది. గల్ఫ్ ప్రాంతంలో వచ్చే ఏ చిన్న మార్పు అయినా ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు ధరలను, దేశాల బడ్జెట్లను ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయో ఈ యుద్ధం రుజువు చేసింది. ఆధునిక కాలంలో ఆయుధాల కంటే సాంకేతికత మరియు సమాచార సేకరణ యుద్ధ విజయాలను ఎలా నిర్దేశిస్తాయో నేర్పిన ఈ పాఠం, నేటికీ ప్రపంచ దేశాల సైనిక వ్యూహాల్లో ప్రాథమికాంశంగా మిగిలిపోయింది. ఈ యుద్ధం ద్వారా ఏర్పడిన రాజకీయ సమీకరణాలే తర్వాతి కాలంలో 2003 ఇరాక్ యుద్ధానికి మరియు పశ్చిమాసియాలో ప్రస్తుత అనిశ్చితికి పునాది వేశాయి.