స్లీపర్ క్లాస్ ప్రయాణికులకు అదిరే ఆఫర్…
రైల్వే ప్రయాణం మరింత సౌకర్యవంతం…
స్లీపర్ టికెట్తోనే ఏసీ ట్రావెల్…
Indian Railways: భారతీయ రైల్వేలో ప్రయాణం అంటేనే ఒక అద్భుతమైన అనుభవం. అయితే, అందరికీ ఏసీ కోచ్లలో ప్రయాణించాలని ఉంటుంది కానీ, బడ్జెట్ సరిపోక చాలామంది స్లీపర్ క్లాస్ను ఎంచుకుంటారు. కానీ మీకు తెలుసా? మీరు స్లీపర్ క్లాస్ టికెట్ ధరకే థర్డ్ ఏసీ (3AC)లో ప్రయాణించే అవకాశం ఉందని! అది కూడా రూపాయి అదనపు ఖర్చు లేకుండా. వినడానికి ఆశ్చర్యంగా ఉన్నా ఇది నిజం. దీని గురించి చాలా మందికి అవగాహన ఉండదు. దీనినే రైల్వే భాషలో 'ఆటో అప్గ్రేడేషన్' అంటారు. దీనికి సంబంధించిన పూర్తి వివరాలను మనం నిత్యం వాడుకలో ఉపయోగించే సులభమైన తెలుగులో ఇక్కడ తెలుసుకుందాం.
అసలు ఈ ఆటో అప్గ్రేడేషన్ అంటే ఏమిటి?
రైల్వే శాఖ ఈ సదుపాయాన్ని ప్రయాణికుల సౌకర్యం కోసం ప్రవేశపెట్టింది. సాధారణంగా కొన్ని రైళ్లలో స్లీపర్ క్లాస్ టికెట్లకు విపరీతమైన డిమాండ్ ఉంటుంది, అదే సమయంలో ఏసీ కోచ్లలో కొన్ని బెర్తులు ఖాళీగా ఉండిపోతుంటాయి. అటువంటప్పుడు రైల్వే తన సాఫ్ట్వేర్ ద్వారా స్లీపర్ క్లాస్ ప్రయాణికులను ఏసీ కోచ్లకు, అలాగే థర్డ్ ఏసీ ప్రయాణికులను సెకండ్ ఏసీ కోచ్లకు ఉచితంగా మార్చుతుంది. దీనివల్ల ఏసీ కోచ్లు ఖాళీగా ఉండవు, ప్రయాణికులకు కూడా విలాసవంతమైన ప్రయాణం అందుతుంది.
ఈ సదుపాయం పొందడం ఎలా?
మనం ఐఆర్సిటిసి (IRCTC) వెబ్సైట్ లేదా యాప్ ద్వారా టికెట్ బుక్ చేసుకునేటప్పుడు, ప్యాసింజర్ల వివరాలు ఇచ్చాక చివరలో 'Other Preferences' అనే విభాగం ఉంటుంది. అక్కడ ఒక చిన్న బాక్స్ కనిపిస్తుంది, దాని పక్కన "Consider for Auto Upgradation" అని రాసి ఉంటుంది. చాలా మంది అది ఏంటో తెలియక దాన్ని క్లిక్ చేయరు. మీరు ఆ బాక్స్ను టిక్ చేస్తే చాలు, మీరు కూడా ఈ రేసులో ఉన్నట్లే! చార్ట్ ప్రిపేర్ అయ్యే సమయంలో మీకు అదృష్టం ఉంటే, ఎటువంటి అదనపు రుసుము (Extra Charge) లేకుండానే మీ సీటు ఏసీ కోచ్కి మారిపోతుంది.
దీని వెనుక ఉన్న నిబంధనలు ఏమిటి?
ఈ ఆటో అప్గ్రేడ్ అనేది పూర్తిగా కంప్యూటర్ చేసే పని. దీనికి కొన్ని నియమాలు ఉంటాయి:
వెయిటింగ్ లిస్ట్ ప్రాధాన్యత: స్లీపర్ క్లాస్లో వెయిటింగ్ లిస్ట్ ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు, కన్ఫర్మ్ టికెట్ ఉన్న వారిని ఏసీలోకి పంపి, ఆ స్లీపర్ సీట్లను వెయిటింగ్ లిస్ట్ ఉన్నవారికి కేటాయిస్తారు.
పిఎన్ఆర్ (PNR) నియమం: ఒకే టికెట్పై (ఉదాహరణకు ఒకే PNR లో) నలుగురు ప్రయాణికులు ఉంటే, ఏసీ కోచ్లో కనీసం నాలుగు బెర్తులు ఖాళీగా ఉంటేనే అందరినీ అప్గ్రేడ్ చేస్తారు. ఒకరిద్దరికి ఖాళీ ఉన్నా కూడా మిగిలిన వారు వేరుగా ఉంటారు కాబట్టి అప్గ్రేడ్ చేయరు.
పూర్తి ఛార్జీ టికెట్లు: రాయితీ పొందిన టికెట్లు (సీనియర్ సిటిజన్ కోటా, ఫిజికల్లీ హ్యాండీక్యాప్డ్ కోటా) లేదా విదేశీ పర్యాటకుల టికెట్లకి ఈ ఆప్షన్ వర్తించదు. కేవలం పూర్తి ధర చెల్లించి బుక్ చేసుకున్న వారికి మాత్రమే ఈ ఛాన్స్ ఉంటుంది.
సీటు మారిందో లేదో ఎలా తెలుస్తుంది?
చాలా మంది పొరపాటున పాత సీటు నంబర్ దగ్గరికే వెళ్తారు. రైలు బయలుదేరడానికి కొన్ని గంటల ముందు మీ మొబైల్కు మెసేజ్ వస్తుంది. అందులో మీ కొత్త కోచ్ నంబర్ (ఉదాహరణకు B1 లేదా B2) మరియు సీటు నంబర్ ఉంటాయి. ఒకవేళ మెసేజ్ రాకపోయినా, రైల్వే స్టేషన్లో పీఎన్ఆర్ స్టేటస్ చెక్ చేసుకుంటే మీ స్టేటస్ 'Upgraded' అని కనిపిస్తుంది. అప్పుడు మీరు టీటీఈ (TTE)ని అడిగినా ఏమీ చెప్పరు, ఎందుకంటే ఇది రైల్వే బోర్డు నిర్ణయం కాబట్టి మీరు నేరుగా మీ కొత్త ఏసీ సీటులో కూర్చోవచ్చు.
గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన విషయాలు
ఒకసారి మీ టికెట్ అప్గ్రేడ్ అయిందంటే, దాన్ని మళ్ళీ పాత స్లీపర్ సీటుకు మార్చుకోలేరు. అలాగే మీరు టికెట్ క్యాన్సిల్ చేయాలనుకుంటే, మీరు చెల్లించిన పాత స్లీపర్ ఛార్జీల ప్రకారమే రీఫండ్ వస్తుంది తప్ప, ఏసీ ఛార్జీలు వర్తించవు. ఇది పూర్తిగా ఉచితం కాబట్టి ఎవరికైనా డబ్బులు ఇవ్వాల్సిన పని లేదు.
