వైద్య శాస్త్ర రంగంలో, ముఖ్యంగా అత్యవసర చికిత్స (Emergency Medicine) విభాగంలో ప్రాణాలను కాపాడగలిగే ఒక అద్భుతమైన ఆవిష్కరణ వెలుగులోకి వచ్చింది. ప్రమాదాలు జరిగినప్పుడు లేదా యుద్ధ రంగంలో గాయపడినప్పుడు అధిక రక్తస్రావం (Hemorrhage) వల్ల నిమిషాల వ్యవధిలోనే ప్రాణాలు పోయే అవకాశం ఉంటుంది. ఈ క్లిష్ట సమస్యకు పరిష్కారంగా దక్షిణ కొరియాలోని ప్రతిష్టాత్మక KAIST (Korea Advanced Institute of Science and Technology) శాస్త్రవేత్తలు 'స్ప్రే ఆన్ పౌడర్' (Spray-on Powder) ను అభివృద్ధి చేశారు. ఇది గాయంపై స్ప్రే చేయగానే క్షణాల్లో రక్తస్రావాన్ని ఆపేస్తుంది. ఈ సాంకేతికత అందుబాటులోకి వస్తే, ఆసుపత్రికి చేరేలోపు జరిగే మరణాలను (Pre-hospital deaths) గణనీయంగా తగ్గించవచ్చని పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు.
ఈ స్ప్రే పనిచేసే విధానం నిజంగా ఆశ్చర్యకరంగా ఉంటుంది. సాధారణంగా గాయమైనప్పుడు రక్తం గడ్డకట్టడానికి (Clotting) కొంత సమయం పడుతుంది. కానీ ఈ 'స్ప్రే ఆన్ పౌడర్' రక్తాన్ని తాకగానే రసాయనిక చర్య జరిపి, తక్షణమే ఒక బలమైన హైడ్రోజెల్ (Hydrogel) గా మారుతుంది. ఈ జెల్ గాయంపై ఒక కృత్రిమ చర్మంలా లేదా ఒక సీల్ లాగా ఏర్పడి, రక్తం బయటకు రాకుండా అడ్డుకుంటుంది. శాస్త్రవేత్త క్యుసూన్ పార్క్ (Kyusun Park) నేతృత్వంలోని బృందం ఈ పరిశోధనను నిర్వహించింది. ఇందులో ఉపయోగించిన పదార్థాలు పూర్తిగా ప్రకృతి నుంచి సేకరించినవి కావడం గమనార్హం. అంటే, ఇది శరీరానికి ఎటువంటి సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ కలిగించదు సరే కదా, కాలక్రమేణా ఆ పదార్థాలు శరీరంలో కలిసిపోతాయి లేదా సురక్షితంగా తొలగిపోతాయి.
యుద్ధ రంగంలో మరియు అత్యవసర సమయాల్లో దీని ప్రాముఖ్యత
ఈ పరిశోధన వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఉద్దేశ్యం యుద్ధ భూమిలో గాయపడే సైనికులను కాపాడటమేనని క్యుసూన్ పార్క్ తెలిపారు. యుద్ధంలో బుల్లెట్ గాయాలు లేదా బాంబు పేలుళ్ల వల్ల కలిగే గాయాలకు బ్యాండేజీలు వేయడం లేదా ఒత్తిడి పట్టడం (Manual Pressure) కొన్నిసార్లు అసాధ్యం. అటువంటి సమయాల్లో ఈ స్ప్రేను బాటిల్ నుండి నేరుగా గాయంపై చల్లితే, అది సెకన్ల వ్యవధిలో రక్త ప్రవాహాన్ని నిలిపివేస్తుంది.
గోల్డెన్ అవర్ (Golden Hour): ప్రమాదం జరిగిన మొదటి గంటను 'గోల్డెన్ అవర్' అంటారు. ఈ సమయంలో రక్తస్రావం నియంత్రణలో ఉంటే బ్రతికే అవకాశాలు $90%$ పెరుగుతాయి.
సులభమైన వాడకం: దీనికి ఎటువంటి వైద్య పరికరాలు లేదా నైపుణ్యం అవసరం లేదు. ఎవరైనా సరే బాటిల్ను ఊపి గాయంపై స్ప్రే చేయవచ్చు.
అన్ని వాతావరణాల్లో: ఇది విపరీతమైన వేడి లేదా చలి ఉన్న ప్రాంతాల్లో కూడా సమర్థవంతంగా పనిచేసేలా రూపొందించబడింది.
బయో-మెటీరియల్స్ మరియు భవిష్యత్తు అంచనాలు
సాధారణంగా ఇటువంటి మెడికల్ సీలెంట్లలో కృత్రిమ రసాయనాలు వాడతారు, ఇవి కొన్నిసార్లు ఇన్ఫెక్షన్లకు దారి తీయవచ్చు. కానీ KAIST శాస్త్రవేత్తలు కేవలం ప్రకృతి సిద్ధమైన బయో పాలిమర్లను (Bio-polymers) వాడారు. ఇవి రక్తం లోని ప్రోటీన్లతో కలిసిపోయి క్షణాల్లో గట్టి పడతాయి. ఈ పొడి స్ప్రే రూపంలో ఉండటం వల్ల, గాయం ఎంత లోతుగా ఉన్నా లేదా ఏ ఆకారంలో ఉన్నా, అది అన్ని మూలలకూ చేరుకుని పూర్తిస్థాయిలో రక్షణ కల్పిస్తుంది. భవిష్యత్తులో దీనిని ప్రతి ప్రథమ చికిత్స కిట్ (First Aid Kit) లోనూ, అంబులెన్సుల్లోనూ మరియు ప్రతి ఇంట్లోనూ అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని శాస్త్రవేత్తలు లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు.
వైద్య రంగంలో ఇదొక విప్లవాత్మక అడుగు. ఒక చిన్న స్ప్రే బాటిల్ వేలాది మంది ప్రాణాలను నిలబెట్టగలదని ఊహించడం ఆనందదాయకం. ముఖ్యంగా రోడ్డు ప్రమాదాలు ఎక్కువగా జరిగే మన దేశం వంటి చోట్ల ఇటువంటి ఆవిష్కరణలు ఎంతో అవసరం. సైనికుల కోసం మొదలైన ఈ పరిశోధన ఇప్పుడు సామాన్య ప్రజల ప్రాణాలను కూడా కాపాడే దిశగా అడుగులు వేస్తోంది. టెక్నాలజీ అనేది మనుషుల ప్రాణాలను కాపాడటానికే అని ఈ 'స్ప్రే ఆన్ పౌడర్' మరోసారి నిరూపించింది.